Wanneer iemand langdurig intensieve zorg nodig heeft, komen er vaak allerlei organisaties en afkortingen voorbij. Eén daarvan is het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Veel mensen die er nog nooit mee in aanraking zijn gekomen, vragen zich af: wat is CIZ precies, wat doet deze organisatie en wanneer krijg je ermee te maken? In deze blog leggen we uit wat het is, welke taken het heeft en waarom het een belangrijke rol speelt binnen de langdurige zorg in Nederland.
Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ)
Het CIZ is een onafhankelijke organisatie die beoordeelt of iemand in aanmerking komt voor zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz). Het CIZ onderzoekt of er sprake is van een blijvende behoefte aan permanent toezicht of zorg in de nabijheid.
Het gaat hierbij om mensen met een ernstige beperking, aandoening of ziekte die levenslang en levensbreed ondersteuning nodig hebben. Denk bijvoorbeeld aan mensen met een verstandelijke beperking, een ernstige lichamelijke beperking, dementie of een complexe neurologische aandoening.
Het CIZ verstrekt zelf geen zorg. De organisatie beoordeelt uitsluitend of iemand toegang krijgt tot de Wlz. De daadwerkelijke zorg wordt vervolgens geregeld via een zorgkantoor en zorgaanbieders.
Waarom bestaat het CIZ?
De langdurige zorg in Nederland is bedoeld voor mensen die dag en nacht afhankelijk zijn van zorg of toezicht. Omdat deze zorg intensief en kostbaar is, wordt zorgvuldig bekeken wie hiervoor in aanmerking komt.
Daarom is het CIZ in het leven geroepen. Het doel is om op een onafhankelijke en objectieve manier te beoordelen of iemand voldoet aan de wettelijke voorwaarden van de Wlz.
Wanneer krijg je met het CIZ te maken?
Niet iedereen die zorg nodig heeft, krijgt automatisch te maken met het CIZ. Veel ondersteuning wordt geregeld via de gemeente (Wmo), de zorgverzekeraar of de Jeugdwet.
Je komt meestal in aanraking met het CIZ wanneer er sprake is van een blijvende en intensieve zorgvraag.
Bijvoorbeeld wanneer:
- iemand voortdurend (24/7) toezicht nodig heeft;
- zelfstandig wonen zonder permanente ondersteuning niet mogelijk is;
- de zorgvraag naar verwachting niet meer zal verbeteren.
In zulke situaties kan onderzocht worden of de Wlz passend is.
Hoe beoordeelt het CIZ een aanvraag?
Wanneer een aanvraag wordt ingediend, verzamelt het CIZ informatie over de situatie van de zorgvrager. Daarbij wordt gekeken naar medische gegevens, behandelverslagen en informatie van betrokken zorgprofessionals.
Ze beoordelen vervolgens onder andere:
- hoe ernstig de beperkingen zijn;
- hoeveel zorg iemand nodig heeft;
- of er sprake is van een blijvende situatie;
- of permanent toezicht noodzakelijk is;
- of zorg op andere manieren georganiseerd kan worden.
De beoordeling gaat dus verder dan alleen een diagnose. Twee mensen met dezelfde aandoening kunnen namelijk een heel verschillende zorgbehoefte hebben.
Wat gebeurt er na een besluit?
Wanneer het CIZ heeft vastgesteld dat iemand recht heeft op Wlz-zorg, kan de volgende stap worden gezet. Een zorgkantoor helpt vervolgens bij het organiseren van passende ondersteuning.
De zorg kan op verschillende manieren worden ontvangen, bijvoorbeeld in een zorginstelling, thuis met zorg in natura of via een persoonsgebonden budget (pgb). Welke vorm het beste past, verschilt per persoon en situatie.
Het CIZ en onafhankelijke cliëntondersteuning
Een aanvraag bij het CIZ kan ingewikkeld zijn. Veel mensen weten niet precies welke informatie nodig is of hoe zij hun situatie goed kunnen onderbouwen. Ook kunnen termen en procedures lastig te begrijpen zijn.
Een onafhankelijke cliëntondersteuner kan hierbij helpen. Deze ondersteuning is kosteloos en onafhankelijk. Een cliëntondersteuner denkt mee over de mogelijkheden binnen de langdurige zorg, helpt bij het verzamelen van informatie en ondersteunt tijdens het hele proces. Ook weet een onafhankelijk cliëntondersteuner precies hoe een goede aanvraag bij het CIZ ingediend moet worden. Dit scheelt uiteindelijk tijd en geld.
Wat is CIZ in het kort?
Het CIZ is in wezen de toegangspoort tot de Wet langdurige zorg. Het Centrum Indicatiestelling Zorg beoordeelt onafhankelijk of iemand recht heeft op langdurige en intensieve zorg vanuit de Wlz. Daarmee spelen zij een belangrijke rol voor mensen die levenslang afhankelijk zijn van zorg, toezicht en ondersteuning.
Heb je vragen over het CIZ of over langdurige zorg? Dan kan een onafhankelijke cliëntondersteuner van ClientondersteuningPLUS met je meedenken over de mogelijkheden.

