Het liefst delen we alleen de positieve verhalen uit ons werk, maar de realiteit is helaas anders. Dagelijks lopen we tegen dichte deuren, verouderde wet- en regelgeving en ingewikkelde bureaucratie aan. In de rubriek ‘Hier wringt het’ stellen we een probleem aan de kaak vanuit een situatie of casuïstiek die we hebben meegemaakt. In deze blog hebben we het over het aanvragen van een Wlz-indicatie en de – voor ons gevoel – willekeur hierin.
Acute zorg zonder VG-indicatie
Onlangs hadden we een casus waarbij acuut zorg geregeld moest worden voor een cliënt in een crisissituatie. Onze cliënt, een man van middelbare leeftijd, woonde nog altijd bij zijn ouders omdat hij zorg nodig had vanwege zijn verstandelijke beperking. De thuissituatie is de afgelopen tijd veranderd, omdat vader recentelijk is overleden. Moeder zorgt nu in haar eentje voor haar zoon (onze cliënt), maar eigenlijk is deze situatie niet houdbaar en zelfs met momenten gevaarlijk. Door zijn verstandelijke beperking heeft meneer niet op een goede manier het verlies van zijn vader kunnen verwerken. Hier is ook geen begeleiding bij geweest, waardoor dit zich uit in ‘onhandelbaar gedrag’. Een verdrietige casus.
In het verleden heeft cliënt geen behandeling of begeleiding gehad, waardoor er geen documentatie is van voor het 18e levensjaar waarin een verstandelijke beperking wordt vastgesteld. Hierdoor is het lastig om een VG-indicatie aan te vragen, maar dit had hij wel nodig om een woonplek te krijgen waar hij ook behandeling kan ontvangen voor zijn huidige situatie. Een crisisplaatsing is wel mogelijk, maar is maar tijdelijk. Verschillende partijen, zoals Wmo en GGZ, waren al betrokken, maar hebben niet geschakeld bij de veranderde situatie. Er is dus ook nooit een Wlz-indicatie aangevraagd, waardoor een crisisplaatsing niet mogelijk is.
Aanvraag Wlz-indicatie
Naar aanleiding van deze situatie belde zijn broer ons om hulp te krijgen bij het aanvragen van een Wlz-indicatie. Meerdere (doorgewinterde) collega’s hebben deze casus bekeken en concludeerden dat er inderdaad sprake is van een crisissituatie, maar dat er op basis van de eisen van het CIZ geen Wlz-indicatie toegewezen kan worden. De cliënt voldoet namelijk niet aan hun voorwaarden. We hebben tijdens een MDO wel nog samen met de betrokken partijen, waaronder de gemeente/GGZ-instelling/crisisdienst, gekeken welke opties er vanuit de andere wetten mogelijk zijn. Op deze manier hebben we nog geprobeerd mee te denken, aangezien we geen Wlz-indicatie konden aanvragen.
Na ons advies heeft zijn broer zelf een Wlz-indicatie aangevraagd én gekregen. Superfijn, want de cliënt is ermee geholpen en er komt licht aan het einde van een donkere tunnel. Dat is ook altijd ons doel; linksom of rechtsom. Dat zijn broer dit zelf is gelukt, is natuurlijk geweldig voor het gezin.
De schoen wringt
De broer van onze cliënt heeft meerdere gesprekken gehad met een medewerker van het CIZ, iets wat geen gebruikelijke gang van zaken is. Dit is natuurlijk heel bijzonder, want als wij deze aanvraag hadden ingediend via het systeem, hadden we dit nauwelijks kunnen toelichten en was hij afgekeurd.
Als cliëntondersteuners worden wij aan de strenge eisen gehouden, wat het CIZ goed recht is. Wel wringt het enorm dat een aanvraag op een andere manier blijkbaar wel goedgekeurd wordt, terwijl zelfs onze zeer ervaren en doorgewinterde cliëntondersteuners bij het beoordelen van het dossier al zagen dat meneer niet aan de voorwaarden voldeed. Zelfs na contact met zijn psychiater en diens aanvullende informatie, was er niet voldoende grond voor een indicatie.
Het gevoel dat ons bekruipt, is dat er met twee maten gemeten wordt. Op deze manier komt het voor de buitenwereld, in dit geval de familie, over alsof we ons werk niet goed doen terwijl we ons houden aan de regels voor indicatiestelling. Dat kan en mag niet de bedoeling zijn.
Eind goed, (niet) al goed
Het belangrijkste in deze situatie is dat het voor de cliënt goed geregeld wordt. Dat is en blijft altijd ons doel, óók als dat buiten ons om geregeld wordt. Er is een halt toegeroepen aan deze heftige situatie. Moeder woont weer rustig alleen, zoon heeft een passende plek in een wooninstelling.
Dat is natuurlijk niet het punt van deze blog. Het zou fijn zijn als dit niet nodig was geweest. Als ook wij het gesprek aan kunnen gaan met CIZ, omdat wij heel goed kunnen beoordelen of iemand wel of geen indicatie nodig heeft en welke indicatie dan passend is. Want werd er met ons ook zo goed meegedacht, als wij deze aanvraag ingediend hadden?
Dat is waar het wringt.

