Mensen met een verstandelijke beperking kunnen vaak niet zelfstandig hun digitale overheidszaken regelen en zijn afhankelijk van wettelijke vertegenwoordigers of gemachtigden. Helaas is de digitale toegang voor deze vertegenwoordigers nog steeds niet goed geregeld. Dit leidt ertoe dat zij, tegen de officiële regels in, de DigiD van hun cliënt of naaste gebruiken om noodzakelijke zaken te regelen. Hoewel dit formeel niet is toegestaan, wordt dit gebruik door de overheid voorlopig gedoogd totdat er een structurele oplossing is.
In de praktijk leidt het ontbreken van de mogelijkheid om digitaal wettelijk te vertegenwoordigen tot praktische problemen voor professionele organisaties en particuliere vertegenwoordigers (rompslomp, papier, veel tijd) en onbegrip (“Ik mag van de rechter alles voor mijn verstandelijk gehandicapte kind, maar ik mag geen DigiD voor hem aanvragen en die daarna zelf gebruiken”).
Citaat Brief Tweede Kamer: Den Haag, 26 september 2022 • Mevrouw Van Huffelen , staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninklijke relaties
DigiD helpt niet mee
Op 1 maart 2024 heeft de staatssecretaris van Koninkrijksrelaties en Digitalisering een brief gestuurd aan de Nationale ombudsman als reactie op het rapport ‘DigiD helpt niet mee’. In deze brief werd verwezen naar eerdere rapportages aan de Tweede Kamer, zoals de voortgangsrapportage ‘Vertegenwoordigen’ van 12 oktober 2023 en de ‘Verzamelbrief digitalisering’ van december 2023, waarin plannen en tijdlijnen voor verbetering van de digitale toegang voor wettelijk vertegenwoordigers en gemachtigden zijn beschreven. De ombudsman uitte zijn teleurstelling over het ontbreken van een concreet plan met duidelijke stappen en tijdlijnen, en drong aan op een spoedig gesprek met de staatssecretaris om de problemen rondom digitale toegankelijkheid te bespreken.
Bron: nationaleombudsman.nl
Gedoogconstructie tot nader order
Het is essentieel dat wettelijk vertegenwoordigers en gemachtigden op een veilige en officiële manier digitale zaken kunnen regelen voor degenen die dat zelf niet kunnen. De huidige gedoogconstructie is een tijdelijke oplossing en benadrukt de urgentie voor een definitieve en betrouwbare regeling. Zowel de overheid als belangenorganisaties blijven werken aan een structurele oplossing om deze kwetsbare groepen adequaat te ondersteunen in hun digitale interactie met overheidsdiensten.
Conclusie: je mag dus het DigiD van je naaste gebruiken, mits je benoemd bent door de rechtbank als wettelijk vertegenwoordiger!
We houden je op de hoogte van de ontwikkelingen. Neem bij vragen gerust contact met ons op.
