Soms lijkt een vraag heel duidelijk, zoals deze vraag die we binnenkregen: “Ik zoek een woonplek voor mijn moeder.” Toch kan daar een veel grotere zorgvraag achterzitten. Voor Eefke, onafhankelijk cliëntondersteuner bij ClientondersteuningPLUS, begon het daarom niet bij het zoeken naar een verpleeghuis, maar bij de vraag: klopt de indicatie eigenlijk wel?
Een woonvraag zonder passende indicatie
De dochter van een vrouw met dementie nam contact op met ClientondersteuningPLUS. Haar moeder had via een eigen aanvraag bij het CIZ een VV4-indicatie gekregen. Daarmee was basiszorg thuis mogelijk, maar opname in veel verpleeghuizen niet. Terwijl juist dát de reden was van de hulpvraag. Thuis wonen ging door de gevorderde dementie niet meer veilig en verantwoord.
Eefke keek daarom verder dan alleen de vraag naar een beschikbare plek. In de regio waren nauwelijks passende woonlocaties beschikbaar voor iemand met een VV4-indicatie. Tegelijkertijd zag zij in de informatie en medische verslagen iets anders: deze vrouw had veel ernstigere beperkingen dan in de indicatie naar voren kwam.
De impact van een confronterend gesprek
Tijdens het huisbezoek van het CIZ had de dochter de situatie van haar moeder een beetje afgezwakt. Niet omdat ze iets wilde verbergen, maar omdat het enorm confronterend voelde om in het bijzijn van haar moeder alles hardop te benoemen. Zeker bij dementie vinden veel naasten dat moeilijk. Juist daardoor werd het zorgprofiel te laag ingeschat.
Eefke schreef bezwaar en onderbouwde waarom een VV5-indicatie beter aansloot bij de situatie. Daarbij werd gekeken naar het ernstige regieverlies en de intensieve begeleiding die nodig was. Het verschil was snel duidelijk. Al een dag later kwam er reactie: het CIZ gaf aan dat VV4 inderdaad niet passend was en dat een hogere indicatie terecht was. Binnen twee weken lag de nieuwe beschikking op de mat.
Meer mogelijk door de juiste ondersteuning
Met de VV5-indicatie werd mogelijk wat moeder en dochter graag wilden. De moeder kon worden ingeschreven bij het verpleeghuis waar zij het liefst wilde wonen. Daarnaast kwamen er meer mogelijkheden voor ondersteuning in de thuissituatie tijdens de wachtperiode.
Hoewel er sprake was van een wachtlijst van een half jaar, lukte het uiteindelijk om de verhuizing sneller te realiseren. Ook het fijne contact met het verpleeghuis hielp daarbij. Binnen drie maanden na het afgeven van de nieuwe indicatie verhuisde zij naar haar nieuwe woonplek.
Na de verhuizing belde de dochter opnieuw met Eefke. Haar moeder leefde zichtbaar op, voelde zich prettig op haar nieuwe plek en kreeg de zorg die zij nodig had. Voor de dochter, die in het buitenland woont, gaf dat veel rust.
Waarom onafhankelijke cliëntondersteuning zo belangrijk is
Dit verhaal laat goed zien waarom onafhankelijke cliëntondersteuning zo belangrijk is. De oorspronkelijke vraag was een woonvraag, maar de echte oplossing zat in iets anders: een passende indicatie.
Wanneer mensen zelf een aanvraag doen, ontbreekt vaak kennis over zorgprofielen, voorwaarden en de gevolgen van bepaalde keuzes. Dat is logisch. Het zorgsysteem is ingewikkeld en juist in emotionele situaties is het moeilijk om alles goed te overzien of bespreekbaar te maken.
Een organisatie voor onafhankelijke cliëntondersteuning kijkt daarom niet alleen naar de directe vraag, maar ook naar wat er nodig is om een situatie op te lossen. Daardoor worden processen sneller en effectiever geregeld en worden onnodige vertragingen, verkeerde indicaties en extra kosten voorkomen. Uiteindelijk levert dat niet alleen meer rust op voor cliënten en naasten, maar ook betere en passende zorg.
